EU Gender Equality Index 2022

29/10/22

Η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση της κατάταξης για φέτος (Fg.3, φωτο 1) και η πορεία της είναι μεταξύ των χειρότερων, εάν όχι η χειρότερη, από το 2010 (Fg.5, φωτο 2 κ 3).

Στο πρώτο σχόλιο θα προσθέσω την κατάταξή της ανά πεδίο.
Εδώ θέλω να επικεντρώσω στα δύο πεδία που η χώρα αποκλίνει από την γενική της εικόνα. Το πρώτο είναι το πεδίο της υγείας και το δεύτερο αυτό της βίας.

Στο πεδίο της υγείας η Ελλάδα είναι 11η (!) από το τέλος και μόλις έξι θέσεις την χωρίζουν από τον μέσο όρο της ΕΕ με +1,5 αύξηση του «σκορ» από το 2010. Η, σχετικά με τα υπόλοιπα πεδία, εξαιρετική αυτή κατάταξη δεν μπορεί παρά να είναι μνεία για το δημόσιο σύστημα υγείας τόσο γενικά όσο και ειδικά κατά την περίοδο της πανδημίας.

Συγκριτικά να αναφέρω ότι στα πεδία της εργασίας (fg. 7), της απλήρωτης οικιακής εργασίας, υπηρεσιών φροντίδας και κοινωνικών δραστηριοτήτων (fg. 16) και των θέσεων εξουσίας (fg. 19) βρισκόμαστε στην 2η από το τέλος θέση με μεγαλύτερη αύξηση από το 2010 (+2.0, +9.1, + 6,5 αντίστοιχα).

Ένα συμπέρασμα από τα παραπάνω μπορεί να είναι ότι η πλήρως ελεύθερη πρόσβαση σε δημόσιες δομές, ακόμα και εάν σε αυτές αποτυπώνονται δευτερογενώς και εσωτερικά οι έμφυλες διακρίσεις σε μια κοινωνία που σκοράρει πολύ χαμηλά στην έμφυλη ισότητα, είναι κρίσιμος παράγοντας.

Στο πεδίο της βίας κατά των γυναικών η ερμηνεία των στοιχείων χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και γνώση της ελληνικής κατάστασης. Η Ελλάδα εμφανίζει το στατιστικό παράδοξο ενώ είναι η χώρα με τις περισσότερες έμφυλες διακρίσεις γενικά εντός της ΕΕ να παρουσιάζει τις λιγότερες γυναικοκτονίες ανά 100.000 γυναικείου πληθυσμού (Fg. 24, φωτο 4) και να είναι η τρίτη χώρα με τις λιγότερες ψυχολογικές κακοποιήσεις από σύντροφο ύστερα από την ηλικία των 15 ετών (Fg.25). Πώς μπορούν να ερμηνευτούν τα παραπάνω στοιχεία;

Καταρχάς να εξετάσουμε εάν είναι αντικρουόμενα βάσει του index.
«Εννοιολογικά, πράξεις βίας που στοχεύουν γυναίκες είναι η συνέπεια δομικών ανισοτήτων που βιώνουν οι γυναίκες στα πεδία της εργασίας, των χρημάτων, της εξουσίας, της παιδείας και της αξιοποίησης του χρόνου. Από αυτή την άποψη, η βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών προσφέρει μια σημαντική όψη στα πεδία του Δείκτη Ισότητας των Φύλων». (σελ 54)

Συνεπώς η βία κατά των γυναικών, όπως οι γυναικοκτονίες και η άσκηση έμφυλης ψυχολογικής βίας, είναι απόληξη/ αποτύπωμα των έμφυλων κοινωνικών ανισοτήτων. Λογικό βέβαια γιατί δεν μπορεί να είναι γύρω γύρω σάββατο και στο κέντρο κυριακή. Υποσημείωση, το ίδιο το index μπήκε στην διαδικασία αυτής της επισήμανσης στο συγκεκριμένο πεδίο πριν από τα στοιχεία περί βίας.

Δεύτερον, η γυναικεία βιωμένη εμπειρία, στο σκέλος της ψυχολογικής βίας, διαψεύδει τα αποτελέσματα του πεδίου.
Κατά την γνώμη μου τα παραπάνω δυστυχώς επιβεβαιώνουν ότι η υποκαταγραφή της έμφυλης βίας είναι τρομακτική. Δικαιώνονται δυστυχώς οι φεμινίστριες και οι συλλογικότητες τους που ζητούν δομές, υποστηρικτικά δίκτυα, που κατακεραυνώνουν κράτος και φορείς ως εχθρικά και πατριαρχικά εμποτισμένα μέχρι το μεδούλι, που μιλούν για την κανονικοποίηση και την αθεατότητα της έμφυλης βιας, πολλές φορές ακόμα και από τα ίδια της τα θύματα. Και ενδεχομένως να υπονοείται, και σίγουρα οφείλει να εξεταστεί ως ενδεχόμενο, ότι οι γυναικοκτονίες που αναγνωρίζονται ως τέτοιες, χάρη στο φεμινιστικό κίνημα και σε ευθεία σύγκρουση με τις συντηρητικές ελιτ της χώρας, να είναι πολύ λίγες.
Εδώ πρέπει να επισημανθεί ότι τα στοιχεία για τις γυναικοκτονίες αφορούν το 2020, χρονιά κομβική για την αναγνώριση του όρου.

Μια κοινωνία που επιστρέφει σε προηγούμενες δεκαετίες μπορεί ενδεχομένως να μην έχει ξεκολλήσει από αυτές ποτέ σε κάποιους τομείς της.

Το συγκεκριμένο index είναι εξόχως σημαντικό και πρέπει να ληφθεί πολύ σοβαρά υπόψη.

 

https://eige.europa.eu/publications/gender-equality-index-2022-covid-19-pandemic-and-care?fbclid=IwAR3rFGh4IBelWPhh5xSSJZlM_kvZFJrMn5bLJGYt65gKxTiCeBGRlpODWHc

1. Πεδίο εργασία, 2η από το τέλος.
2. Πεδίο χρήμα, 5η από το τέλος.
3. Πεδίο γνώση, 5η από το τέλος.
4. Πεδίο χρόνος, 2η από το τέλος.
5. Πεδίο εξουσία, 2η από το τέλος.