Δημόσιος λόγος και πλατφόρμες, ποινικόποίηση ηλεκτρονικών καλεσμάτων σε διαδηλώσεις

 10 Ιανουαρίου 2021  ·

Κοινοποιήθηκε στους εξής: Οι φίλοι σας

Την Τρίτη 17 Νοέμβρη και ώρα 09:30 δύο κάτοικοι της Καρδίτσας όφειλαν να παρουσιαστούν σε ΑΤ προκειμένου να απολογηθούν για δημοσίευση στο Facebook η οποία καλούσε σε συμμετοχή σε διαδήλωση εκείνης της ημέρας [1].

Ήδη από τον Αύγουστο ο Χρυσοχοϊδης μας ενημέρωνε πως απέναντι σε εκκλήσεις ανυπακοής θα έπαιρνε όλα τα νόμιμα μέτρα. Βέβαια τότε αναφερόταν σε αναρτήσεις που παρότρυναν την μη τήρηση των μέτρων για τον περιορισμό διάδοσης του κορονοϊού [2].

Βλέπουμε όμως από τα παραπάνω την αναγνώριση των πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης από μεριάς του κράτους ως κομμάτι της δημόσιας σφαίρας, τέτοιας μάλιστα επιδραστικότητας ώστε να τεκμηριώνεται η ανάγκη εισαγγελικής παρέμβασης ή η κλήσης σε απολογία στην περίπτωση δήλωσης πρόθεσης παραβίασης νόμων ή κανονισμών της πολιτείας. Η διοργάνωση ενός event στο facebook μπορεί να οδηγήσει στο αστυνομικό τμήμα της γειτονίας σου.

Και κατά την γνώμη μου, αυτό δεν είναι το προβληματικό μέρος της συζήτησης (προφανώς το συνεχές κατέβασμα fake news δεν λύνει το πρόβλημα όπως επίσης στην 17Ν οι εγκλήσεις σε απολογία στηριζόντουσαν στην αντισυνταγματική απαγόρευση των συναθροίσεων). Αντιθέτως, οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν ένα ψηφιακό πεδίο κοινωνικής αλληλεπίδρασης που συνεχώς και αμείωτα αναβαθμίζει τον ρόλο του. Τα ψηφιακά προφίλ των χρηστών επιτελούν πολλούς ρόλους και καλύπτουν πολλές ανάγκες των χρηστών τους. Ο ψηφιακός διάλογος δεν μπορεί να παραγνωρίζεται ως κάτι υποδεέστερο στην δημόσια σφαίρα. Αυτό σημαίνει την αναβάθμιση του ρόλου της δίωξης ηλεκτρονικού εγκλημάτος (για την προστασία της ψηφιακής παρουσίας των υποκειμένων απέναντι σε εγκληματικές δράσεις τύπου chatpicorg, κατά τις οποίες γίνεται η ψηφιακή εξόντωση των χρηστών πέραν των άλλων συντελούμενων εγλκημάτων) , την προστασία της ψηφιακής παρουσίας των χρηστών ή ομάδων από κακόβουλες ενέργειες (πχ μαζικά, στοχευόμενα και «πληρωμένα» reports προκειμένου να πληρωθούν οι οριζόντιες προϋποθέσεις για αποκλεισμό αυτών από τις αντίστοιχές πλατφόρμες) και κυρίως την εξασφάλιση της ισότιμης και ελεύθερης πρόσβασης όλων στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης χωρίς την ταυτόχρονη καταπάτηση των προσωπικών τους δεδομένων.

Με άλλα λόγια, ειδικά μετά από την κρατική αναγνώριση των πλατφορμών ως κομμάτι του δημόσιου διαλόγου, δεν μπορεί αυτός να παραμένει στα χέρια μονοπωλίων, ιδιωτικών εταιρειών που οι ίδιες ορίζουν τους κανόνες λειτουργίας τους και είναι υπεύθυνες για την τήρηση αυτών και την επιβολή ποινών. Από τη στιγμή που το κράτος μπορεί να εγκάλει τους πολίτες του για την ψηφιακή τους δράση οφείλει και να την προστατεύει.

Ο εκλεγμένος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών D. Trump αποκλείστηκε από το facebook των 2,5 δισεκατομμυρίων χρηστών για τουλάχιστον δύο εβδομάδες. Ο M. Zuckerberg αιτιολογεί την συγκεκριμένη πράξη ως πράξη που εξυπηρετεί το συμφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών και των δημοκρατικών διαδικασιών. Μάλιστα αναφέρει ότι «επέτρεψαν στον Πρόεδρο Trump να κάνει χρήση της πλατφόρμας» όταν αυτή η χρήση εντασσόταν εντός των πλαισίων που οι ίδιοι έχουν θέσει [3]. Κάτι παρόμοιο έγινε και με την πλατφόρμα Twitter, η οποία όμως ήρε τον περιορισμό μετά από 12 ώρες και αφού ο Trump διέγραψε tweets που ,κατά τους ίδιους, παραβίαζαν τους όρους χρήσης της πλατφόρμας τους.

Έχουμε λοιπόν δύο πού διαφορετικά σχήματα. Στο δευτεροκλασσάτο ελληνικό internet το facebook και το twitter δεν αστυνομεύεται άμεσα από τις πλατφόρμες αλλά αναγνωρίζεται ως κομμάτι του δημόσιου διαλόγου από το κράτος. Ανάποδα, όταν ο λόγος αφορά tweets ενός twitter account με 33,4 εκατομμύρια followers που τυγχάνει να είναι εκλεγμένος τότε οι ίδιες οι πλατφόρμες, στο όνομα της υπεράσπισης της δημοκρατίας, παρεμβαίνουν κατά το δοκούν θέτοντας εαυτό υπερασπιστές του δημοσίου διαλόγου και σε σύγκρουση με «τον εκφραστή του κράτους».

Η δυστοπία είναι κοντά. Όσο ο δημόσιος διάλογος είναι στα αποκλειστικά χέρια ιδιωτικών μονοπωλίων και κυρίως όσο το ιδιωτικό μονοπώλιο παρουσιάζεται ως υπερασπιστής της δημοκρατίας, η οποιαδήποτε αντίδραση θα είναι προεξοφλημένη. Και όταν δεν υπάρχει δυνατότητα λαϊκής αντίδρασης δεν υπάρχει καμία πραγματική επιβεβαίωση της δημοκρατίας. Η ανάγκη για την δημιουργία μη ιδιωτικών, λαϊκά ελεγχόμενων μέσων κοινωνικής δικτύωσης σε τοπικό και παγκόσμιο επίπεδο μας χτυπά την πόρτα.

 

 

 

https://www.bbc.com/news/technology-55569604?fbclid=IwAR3o1KN3NSqaOsd_NYPaJBjwwNC773Eh1IR48HFLjFZm4__fQerwBmSGjXU